Zameczek na wyspie

W XIX w. na wyspie Jeziora Góreckiego Tytus Działyński zbudował, prawdopodobnie według własnego projektu, neogotycki zameczek dla swojej siostry Klaudyny, by podarować go jej w prezencie ślubnym. W sierpniu 1825 r., w pałacu w Konarzewie, Klaudyna poślubiła Bernarda Potockiego, pasierba Edwarda Raczyńskiego, otrzymawszy w posagu dwór w Trzebawiu i romantyczny zamek na Jeziorze Góreckim. Z Trzebawia na wyspę przeprawiano się łodzią, a zimą – po lodzie. Młode małżeństwo, nie cieszyło się długo tym urokliwym zakątkiem. Gdy w listopadzie 1830 roku na terenie zaboru rosyjskiego, w Królestwie Polskim, wybuchło powstanie, Tytus Działyński wraz ze szwagrem Bernardem, udał się do Warszawy, by wziąć w nim udział. Tuż za nimi podążyła Klaudyna. Po upadku powstania listopadowego, Potoccy zmuszeni zostali do emigracji i już nigdy nie powrócili do swego majątku. Zamek na wyspie zaś, zaczął popadać w ruinę.

Tradycja głosi, że w roku 1848, podczas Wiosny Ludów, ukrywające się w lasach trzebawskich powstańcze oddziały, miały znaleźć schronienie właśnie w zameczku Potockich, na wyspie. W maju tamtego roku, zamek ostrzelali ogniem armatnim Prusacy, poważnie go uszkadzając i już nigdy nie został odbudowany.

Zameczek na wyspie był pierwszą w Wielkopolsce budowlą romantyczną z cechami gotyckimi i fasadowym charakterem obronnym. Po wschodniej stronie wznosiła się okrągła wieża zakończona u szczytu pseudogotyckim krenelażem. W jej ścianach przebito rozłożone nierównomiernie ostrołukowe otwory okienne, a także niewielkie okienka przypominające otwory strzelnicze. Przy jednym z okien znajdował się mały balkon, wsparty na konsolach, z którego można było podziwiać wspaniałą panoramę jeziora. Główne wejście usytuowane od strony północnej ujęte było filarami zwieńczonymi pinaklami w kształcie smukłych wież. W mur wieży i w fasadę wmurowano kamienne herby. Zamek był budowlą dwukondygnacyjną i podpiwniczoną. Widoczne do dziś ślady przewodów kominowych, pieców oraz kominków są dowodem, że można było w nim mieszkać o każdej porze roku.

Oprac. JN

Fot. P. Łysakowski

Komentarze
Treść komentarza:
Podpis:
Dodaj komentarz
Wyszukiwarka
Powstańcy z Mosiny i okolic
Powstańcy z Mosiny i okolic
Partnerzy
Bitwa pod Mokrą
Bitwa pod Mokrą